İkinoktalı kırmızıörümcek (Tetranychus urticae Koch.) (Acarina:Tetranychidae)

Tanımı, Yaşayışı ve Zarar Şekli :
   Erginin esas rengi yeşilimsidir. Dişide renk çok değişiktir. Yeşilimsi sarı veya kahverengimsi yeşil olabilir. Yaz erginleri daha sonra turuncu veya kızılımsı kahverengine dönüşürler. Vücudun ortasına yakın mesafede, iki tarafta bir çift siyah leke bulunur. Bu lekeler çeşitli şekillerde olabilir ve nadiren arka uca doğru yayılırlar. Vücut kılları oldukça belirlidir. Vücudun yan, orta ve arka tarafında toplam 26 kıl bulunur (Şekil 49). Dişiler, erkeklerden daha büyüktür. Boyu 0.370-0.527 mm eni 0.240-0.321 mm’dir. Erkeklerin vücudunun ön tarafı geniş, arkaya doğru ince uzundur.
    Yumurtası çok açık sarı renkte olup, şeffaf, yuvarlak ve çok küçüktür. Çıplak gözle görmek mümkün değildir. Ortalama 0.137 mm kadardır.
    Yumurtadan hemen sonraki devreye larva denir. Açık krem rengindedir. Üzerinde hiç leke yoktur ve 3 çift bacaklıdır. Bir süre beslenen larva sakin bir devre geçirir ki bu devrede beslenmez. Bundan sonra 1. nimf devresi başlar. Bu zamanda vücudun iki tarafındaki lekeler belirmeğe başlamıştır. 4 çift bacaklıdır. İki sakin devre ve nimf döneminden sonra ergin meydana gelir.
    İkinoktalı kırmızıörümcek bağda kışı ergin dişi halinde asmanın kabukları altında , çatlak ve yarıklarında, yere düşmüş yaprak ve kabuk parçalarında, yabancıotlarda geçirmektedir. İlkbahar aylarında, genellikle Nisan ayında havaların ısınmasıyla birlikte kışlak yerlerinden çıkarak yapraklara yerleşir ve orada beslenmeye ve üremeye başlar.
    Dişiler yumurtalarını yaprağın alt yüzüne bırakırlar. Bırakılan yumurtalar ekolojik ko-şullara bağlı olarak 3-5 gün içinde açılırlar, 6-7 gün sonra ergin olurlar. Erginler, bir gün son-ra yumurta bırakırlar. Bir dişi 1-54 adet yumurta bırakır. Yumurtadan ergin oluncaya kadar geçen süre yine koşullara bağlı olarak yaz aylarında 10-15 gün arasında değişiklik gösterir. Bu nedenle de iki noktalı kırmızı örümcek kışlaktan çıkıp, tekrar kışlağa girinceye kadar geçen süre içinde çok sayıda döl verir. Faaliyetini 13-35ºC sıcaklıklar arasında sürdürür.
    İkinoktalı kırmızıörümcek Ege Bölgesi’nde Nisan ayının 2. yarısından itibaren görülmeğe başlar. Ancak bu devrede başka amaçlarla yer yer kükürtlü preparatların kullanılması nedeniyle Haziran sonlarına kadar zararlı popülasyonu baskı altında kalır. Bu aydan itibaren havaların da ısınmasıyla beraber popülasyonda artış başlar ve yapraklarda da zararlı popülasyonuna paralel olarak sararma ve daha sonra da kurumalar görülür.
    Bağda yaprakları emmek suretiyle zararlı olur. Beslenme esnasında yapraktaki paran-kima hücrelerini önce parçalar ve sonra öz suyunu emer. Bunun sonunda yaprak renginde değişmeler meydana gelir, ilk beslenme ile beraber yapraklarda emgi lekeleri görülmeye başlar. Bu lekeler başlangıçta açık sarımsı ve küçük odacıklar halindedir. Popülasyonun artmasına paralel olarak emgi lekeleri daha çoğalır ve göze çarpar. Yapraklar önceleri sararır, daha sonra kurur ve dökülür (Şekil 50). Genellikle yaprağın alt yüzünde beslenirler ve beslendikleri yerde ağ meydana getirirler. Yaprağın üst yüzünde beslenmeleri daha az olur.

sekil 049.gif (44284 bytes) sekil 050.gif (68878 bytes)
Şekil 49. İkinoktalı kırmızıörümcek (Tetranychus urticae) ergini Şekil 50. İkinoktalı kırmızıörümcek(Tetranychus urticae)’in asmalarda meydana getirdiği zarar

 

sekil 051.gif (58481 bytes) sekil 052.gif (43975 bytes)
Şekil 51. Phytoseiid ergini. Şekil 52. Stethorus sp. ergini.

 

Doğal düşmanları :
   Bağda, İkinoktalı kırmızıörümceğin doğal düşmanlarından Anthocoridae, Phytosei-idae(Şekil 51), Stethorus spp.(Şekil 52) ve Chrysopidae türlerine bol miktarda rastlanmıştır. Bu doğal düşmanlar uygun ilaçlama programları uygulandığında zararlıyı baskı altında tutabilmektedir.

Mücadelesi :

Kültürel önlemler : Bağda yabancı ot temizliğine dikkat edilmelidir.

Biyolojik mücadele :
   Bu zararlıları baskı altına alan doğal düşmanların etkilerini yükseltecek önlemlere yer verilmelidir. Bu amaçla kırmızıörümceklerin popülasyonunu artıran doğal düşmanlarını öldüren geniş etki spektrumlu ilaçlar kullanılmamalıdır.

Kimyasal mücadele :
    İkinoktalı kırmızıörümcek’in yayılış gösterdiği bağ alanları gözlem altında tutulmalı, ekonomik zarar eşiği aşıldığında kimyasal mücadeleye baş vurulmalıdır.
    Bir ilaçlama önerilmekle beraber, popülasyonun fazla olduğu yerlerde ilacın etki süresi bitiminde eşik aşılıyorsa ikinci bir ilaçlama daha yapılmalıdır. Hasattan sonra popülasyon yoğunluğu eşiğin üzerinde ise ilaçlama tekrarlanabilir.
    Kimyasal mücadelede kullanılacak ilaçlar Çizelge 2 ‘de yer almaktadır.